trittico trazodone 50 cosa non mangiare con assunzione coumadin ventolin evohaler szteroid diflucan e rapporti sessuali allegra d generic image quantiferon prednisone el chacal viagra letra vendita appartamenti roma zona cipro viagra generico feminino effetti del viagra nelle donne finpecia efficacia in quanto tempo fa effetto vermox differenze tra voltaren e fastum gel antibiotico a largo spettro augmentin che cos'e il kamagra cloridrato de diltiazem 30 mg bula chibro proscar vente triamcinolone vs cortisone acquisto kamagra in italia quante pastiglie di cytotec per abortire cialis 5 mg non funziona minocin 100 costo lioresal torrinomedica levitra orosolubile scheda tecnica augmentin posso bere latte viagra 25 mg non funziona pacchetti vacanza cipro agosto dulcolax pastile pret furosemide doc principio attivo bateria tramontina allegra motilium con gastroenteritis overdose di seroquel quantiferon gold prednisolone diflucan compresse controindicazioni dolo voltaren 50mg moduretic 5mg 50mg farmaco viagra doping olimpiadi cialis 2 5mg costo orlistat generico precio peru bactrim allattamento viagra venta libre colombia claritin non medicinal ingredients lamisil chien bactrim sciroppo quanto costa assa di allegra francesco previsioni meteo cipro lungo termine xenical non si trova in farmacia strattera bfarm flomax bustine foglietto illustrativo plavix farmacodinamia lopressor toprol conversion gia thuoc voltaren gel viagra forum al femminile mal di gola meglio oki o flomax levitra generico acquisto cialis 5 mg dopo quanto tempo fa effetto voltaren dolo 12 5 mg filmtabletta 20x reazioni allergiche voltaren canzone allegra estate 2012 naltrexone dermatillomania actonel ed estrazioni dentarie documenti necessari per cipro isoptin press scheda tecnica poesia allegra famosa carmen allegra florida differenze tra prednisone e prednisolone aristocort cream triamcinolone acetonide 0.02 15g no period after provera pills suspension clopidogrel previo cirugia propecia e prostatite risperdal consta lp 25 mg folheto informativo provera bula medicamento claritin musique pub voltaren velo voltaren onguent manque de risperdal triamcinolone acetonide dental paste cost cialis generico italiano cymbalta sospensione effetti strattera och concerta medicamento similar al neurontin avodart in farmacia effetti collaterali assunzione cialis usare cialis a 20 anni viagra donne acquisto voltaren gel courbatures arcoxia 90 foglio illustrativo cipro nord marevero cipro vacanze estate 2013 prednisolone performance sportive compra cialis generico italia zoloft effetti primi giorni ricetta per cialis generico sostituire zyprexa dulcolax pediatrico cialis originale vendita contrassegno seroquel bipolare depression lamictal 25 prezzo posizione geografica dell'isola di cipro acquistare xenical online allopurinol purispec linee guida sospensione plavix augmentin per cistite gatto reglan immobiliare associazione augmentin ciproxin astrazeneca metoprolol succinate er viagra del mapuche capsulas recensioni acapulco beach club cipro nome cientifico do voltaren tegretol ilac pedia augmentin 875 mg 125 mg compresse rivestite con film escitalopram and schizophrenia letrozole femara steroids avapro discontinuing iniezioni voltaren dolorose risperdal consta patient assistance program ogni quanto si prende il cialis flomax modo di somministrazione stosa allegra prezzo micardis and voltaren accion farmacologica depo provera viagra meccanismo d'azione abilify disturbo bipolare raiffeisen provera racuna diltiazem picor costo cialis farmacia svizzera escitalopram actavis unettomuus spiaggia di lara cipro escitalopram oxalate schedule propranolol dosierung bei portaler hypertension oscar resort hotel cipro recensioni prezzo viagra in romania triamcinolone mast cell tumor reazioni allergiche a augmentin lisinopril corax coumadin liquirizia alesse long period prednisone and guttate psoriasis meglio lamictal o depakin metoprolol succinate po to iv conversion barca allegra 590 coumadin e cardioaspirina insieme procardia altitude sickness miniprep ampicillin concentration fabrizio provera giornalista nizoral shampoo perioral dermatitis orario posta via cipro brescia zoloft 50 mg controindicazioni anafranil farmacocinetica carbenicillin ampicillin concentration escitalopram china a cosa serve voltaren retard voli per nicosia cipro voltaren ivf prometrium secondo trimestre di gravidanza lotrisone cream nail fungus farmaci contrari al coumadin can ampicillin cure a uti potenzmittel levitra preise maxalt composizione zantac pepcid conversion vendo cialis chile accutane generico precio cipro a luglio aciclovir crema e pillola anticoncezionale aciclovir comprimate indicatii contrattura muscoril o voltaren triamcinolone 5 cream 15gm lancia allegra 4.30 voltaren dispers nedir costo zestril 20 cialis e cigarette danazol suspension depo provera costo colombia cialis e esami del sangue nome generico do cialis metoclopramide hydrochloride depression cosa non si deve mangiare prendendo il coumadin aciclovir blocca varicella cipro nord passaporto adalat crono tecnologia trazodone molecule viagra x nitrato voltaren e muscoril si possono fare insieme antibiotics for diverticulitis cipro differin gel ricetta diflucan 150 antimicotico voltaren gel eccipienti voltaren y licor cipro & metoprolol triamcinolone vs triamcinolone acetonide alimenti sconsigliati con assunzione di coumadin cipro libano nave dove comprare cytotec unterschied seroquel prolong und quetiapin retard voltaren spray precio colombia cymbalta commercial piano song villa cipro lido venedig differenza tra augmentin e klacid a quoi sert le bactrim forte zoloft antidepressivo bugiardino potenzmittel viagra und co allegra dicesare a quoi sert le medicament aciclovir voltaren novartis 25mg triamcinolone mucocele cytotec pasto colombia voltaren ampule 75 mg differenza tra coumadin e plavix dulcolax picosulfato de sodio diflucan 150 interazione pillola voltaren plus 50mg /50mg qui prend du abilify diflucan reazioni allergiche cloridrato de propranolol posologia ventolin spray con distanziatore finasteride teva prezzo allegra d nao da sono viagra e occhi rossi bisoprolol atenolol metoprolol levitra sterilita risperdal erowid vault se il clomid non funziona cosa fare recensioni hotel kaya artemis cipro sindrome da sospensione di zoloft seroquel prolong schadlich quando il levitra non funziona che cos e lo xenical xenical ritirato dal commercio cialis pagare in contrassegno viagra nell'ipertensione polmonare voltaren emulgel pour entorse cheville remedio diovan generico cialis senza ricetta i cardiopatici possono usare il viagra differenza citalopram e escitalopram volo ryanair per cipro zoloft problemi sessuali farmacia fischel cytotec metoclopramide bambini panotile cipro rezeptpflichtig anacin commercial 1965 viagra hipertension arterial pulmonar pronostico grecia cipro lasix tempo di azione triamcinolone acetonide cream anti itch zyrtec contre allergies augmentin cu metronidazol allegra revista digital cytotec grossesse non evolutive posologia voltaren pastiglie cialis giallo xenical serve la ricetta trazodone ncbi feldene farmacocinetica adalat 10 mg in gravidanza quali cibi evitare con il coumadin clomid e dolori ovaie la vedova allegra foto tour di cipro capodanno escitalopram teratogenicity chi a provato il cialis benzac 5 crema prezzo ramipril lisinopril conversion voltaren emulgel precio argentina viagra dominicano orlistat la sante colombia voltaren ibalgin laboratorio abilify levitra cialis differenza dieta per chi usa il coumadin concerta citalopram differin gel como usar viagra a catania voltaren 75 nedir cialis spedizione in 24 ore qual o nome generico do lasix triamcinolone acetonide cream vs hydrocortisone miconazole versus diflucan voltaren resinat magen darm clomid quando non funziona nizoral cream tinea versicolor voltaren gel lumbalgia ventolin espettorante sciroppo 200 vermox e un veleno il viagra a cosa serve ordonnance viagra cialis youtube valzer della vedova allegra cipro affitto case noroxin 400 mg leggi le opinioni nitrofurantoin mono usage levitra generico in contrassegno diflucan 150 ricetta medica risperdal e demenza escitalopram use in ibs cytotec dosaggio per abortire prometrium pill color augmentin bambini dosaggio 140 ml scuola media via cipro ascoli milano salbutamol sulphate syrup ventolin cipro co-operative registration fattura acquisto cipro pressione alta e moduretic dosage allopurinol chien vantin cost flomax granulato indicazioni cialis senza ricetta in svizzera levitra generico andorra inderal stanchezza quanto costa il ventolin spray augmentin stomaco vuoto o pieno diovan ace inhibitor adattatore corrente per cipro prednisone doctissimo nizoral suomi24 furosemide perindopril codice iata cipro arava 20 mg indicazioni voltaren tarm finasteride risultati sorprendenti farmacologia del etodolac tegretol uso pediatrico depo provera and progesterone cream risperdal loxapac principio ativo berotec e atrovent cymbalta and phendimetrazine voltaren cepici 12 5mg solumedrol prednisone calculator debito estero cipro locali zona cipro roma risperdal 1mg tabl anafranil nome generico sospensione di cymbalta cream voltaren gel allegra roberti accutane mccarrell conversion of risperdal consta to oral test resistenza al plavix cytotec gravidanza propranolol contraceptif ristorante bufala allegra roma apa fungsi cipro spiagge piu belle cipro diclofenac ratiopharm gel voltaren meglio finasteride o proscar trazodone bipolar depression come sospendere zoloft 50 allegra.com annalisa allegra messina pastificio allegra belpasso prospecto medicamento motilium isola di cipro superficie finasteride nel cane lybrido viagra per le donne carta di credito anonima cipro seroquel sonnolenza glucovance glibenclamida minocin nell'acne crestor venezuela diovan generic fda composicion de strattera triamcinolone and clotrimazole effetti di cialis subconjunctival triamcinolone scleritis benzac 5 efficace ramipril statt metoprolol la propecia non funziona voltaren gel frequent urination levitra scaduto fa male come scalare abilify aciclovir bambini effetti collaterali lotrisone alternatives bactrim bartonella dosage dividere una pillola di cialis provera postpaid racuna u mts lariam farmaco succinato de metoprolol + hidroclorotiazida triamcinolone acetonide vs clobetasol propionate ranbaxy generic diovan voltaren supp 12 5 mg pastiglie di voltaren cialis super active composizione dove posso comprare cialis generico inderal e stanchezza aciclovir ritardo mestruazioni acquisto kamagra con paypal pipeta del motrin ventolin effet secondaire crema aldara funziona allopurinol silbernitrat allegra alergias colchicine emedicine i viaggi del turchese cipro posologia del aciclovir 800 triamcinolone acetonide on a tattoo allegra nespoli voltaren gel stiramento ramipril to lisinopril dose conversion viagra generico qual o nome nizoral per capelli grassi mitico re di cipro lamictal non funziona proscar ricetta bianca prendere augmentin scaduto aldara non fa effetto finasteride compresse divisibili il viagra come va assunto uusi voltaren risperdal ampul cipro india travel nizoral generic shampoo plavix meccanismo d'azione cipro veneziana viagra fischel paroxetine in combinatie met ritalin strattera 25 mg beipackzettel prochlorperazine compazineŽ cialis generico cos e sintomi di astinenza da anafranil augmentin per infezione intestinale chloramphenicol masc cipro vendita immobili augmentin sospensione orale foglietto illustrativo cialis prostata infiammazione finasteride per tempie posologie allopurinol chien medicamento allegra d 180 mg augmentin contiene penicilina rocaltrol vitamin d equivalent costo tegretol 200 sintomi astinenza anafranil quanto costa levitra generico diflucan forme farmaceutiche combivent ipratropium bromide albuterol sulphate progesterone prometrium 200 compazine prolong qt protonix clostridium difficile aeroporto cipro nicosia avete provato il cialis voltaren patch canada nizoral crema per cosa si usa augmentin bambini bustine dosaggio diflucan cura la cistite strattera rezept cialis 50 mg prezzo minocin ritardo ciclo adalat crono 30 in gravidanza furosemide causa iperuricemia voltaren akne inversa voltaren.dk cipro immobiliare srl meclizine percocet acquisto viagra italia depo provera cholesterol voltaren dolo unguento viagra nel ciclismo lanoxin 0.125 mg effetti collaterali voltaren supposte per cervicale atarax compresse controindicazioni metoprolol succ er 100 mg premarin crema indicazioni quando esce il generico del viagra guttate psoriasis triamcinolone zovirax per quanti giorni triamcinolone acetonide nedir dulcolax gravidanza lioresal posologie alcool felodipine metoprolol succinate risperdal consta wikipedia trazodone missed period ventolin picaturi varicella quando somministrare aciclovir clomid rischio gemelli price risperdal consta diminution du risperdal zoloft fa male al cuore psoriasis triamcinolone acetonide cream propranolol custo metoclopramide fda approval date farmaco inderal 40 aldara crema efficace propranolol hcl retard 80 pch com'e cipro a settembre clima cipro dicembre migliori siti per acquistare viagra prednisone e prednisone differenze prendere mezza pasticca di viagra terremoto cipro 2013 voltaren gel epocrates levitra dalla germania voltaren gel dolor espalda quanto cialis si puo assumere bactrim antibiotico posologia tabella cibi coumadin dividere le pastiglie di cialis a quoi sert kamagra cappra viagra voltaren for patellar tendonitis clozaril miracle

11.02.2016.
Aptekarz Polski
Start.
Aktualności
Opieka farmaceutyczna
Wszechnica
Manuał aptekarski
W aptece
Lex Apothecariorum
Edukacja
Farmacja na świecie
Rynek leków
Panorama samorządu
Biblioteka
Historia farmacji
Muzealny kalejdoskop
PharmaExpert
Nowe rejestracje
Świat w pigułce
Chwila oddechu
Sport to zdrowie
Forum wydarzeń
Galeria
Przegląd prasy
Warto wiedzieć
Rozmowy Redakcji
Listy do Redakcji
Z uniwersytetu
Numer 113/91 online
Menu witryny
Wydawnictwo NIA
Zamów Aptekarza






mapa strony: Start. arrow Wszechnica arrow 10.2008 - "Alkohol etylowy w recepturze."


 


10.2008 - "Alkohol etylowy w recepturze." Drukuj Email
10.2008, nr 26/4 online

 ALKOHOL ETYLOWY
 
W RECEPTURZE

   „Spiritus Vini” – duch wina, jego odkrycie przypisuje się alchemikowi arabskiemu Geberowi (XIV w.). Nazwę „alkohol” nadał spirytusowi Paracelsus w XVII wieku. Duży autorytet Paracelsusa przyczynił się do powszechnego przyjęcia tego terminu [4].
   Nazewnictwo alkoholu etylowego zmieniało się w kolejnych farmakopeach. Farmakopea Polska II zawiera 3 monografie:
-    Spiritus 95o (synonimy: Alkohol 95o, Spirytus stężony, Spiritus concentratus, Spiritus fortior),
-    Spiritus (syn.: Alkohol 90o, Spiritus Vini rectificatus, Wyskok)
-    Spiritus 70 stopniowy.
   FP III zawiera analogiczne nazewnictwo dla alkoholu etylowego. Na uwagę zasługuje fakt powszechnego stosowania w recepturze spirytusu 90o. Postępowanie to było podyktowane niedostatkiem na rynku spirytusu 95o, większość zakładów rektyfikacyjnych nie wytwarzała spirytusu o tak wysokim stężeniu. FP IV zawiera już tylko jedną monografię – Aethanolum 95o (syn.: Spiritus Vini rectificatus). FP V zmienia nazwę na Ethanolum 760 g/l (syn. Aethanolum 95o). Farmakopea Polska VI zamieszcza monografię – Ethanolum 96%, (syn.: Ethanolum 760 g/l, Ethanolum 96o, Alkohol etylowy, Etanol 760 g/l, Spiritus Vini rectificatus). Nazwa chemiczna - etanol, C2H5OH. Zawartość etanolu w temp. 20oC nie powinna być mniejsza niż 95,1% (v/v) (92,6 m/m) i większa niż 96,9% (v/v) (95,2% m/m). Etanol jest bezbarwną, przezroczystą, lotną, łatwopalną i higroskopijną cieczą o swoistym zapachu, mieszającą się z wodą i chlorkiem metylenu.

 Zastosowanie alkoholu etylowego
   Alkohol etylowy ze względu na właściwości odwadniające, rumieniące, hemostatyczne, ściągające, chłodzące, jest stosowany w preparatach leczących niektóre zaburzenia skórne. Można go stosować do znoszenia bólu chronicznego i spastycznego, jak również w zatruciach glikolem etylenowym lub alkoholem metylowym (podanie dożylne) [3].
   W praktyce aptecznej alkohol etylowy ma zastosowanie jako rozpuszczalnik i środek konserwujący w preparatach farmaceutycznych. Roztwory zawierające alkohol o stężeniu poniżej 40o określa się jako roztwory alkoholowe (Solutiones spirituosae), roztwory o wyższym stężeniu niż 40o to spirytusy lecznicze (Spirituosa medicata). FP VI zawiera szczegółowe monografie spirytusów leczniczych, są to: spirytus kamforowy, spirytus mrówkowy, spirytus salicylowy, spirytus mydlany, spirytus mydlano-kamforowy, krople anyżowe, spirytusowy roztwór jodu, spirytus gorczyczny. Ponadto FP III zawiera monografie spirytusu lawendowego, spirytusu miętowego. Spirytusy te otrzymuje się przez rozpuszczenie olejków eterycznych w rozcieńczonym alkoholu. Zastosowanie – korygowanie smaku, zapachu, obecnie już mało używane.
   Alkohol etylowy powszechnie jest stosowany jako rozpuszczalnik dla preparatów roślinnych. Nalewki i wyciągi roślinne są stosowane jako składniki do przyrządzania preparatów farmaceutycznych, natomiast alkoholatury stabilizowane częściej spotyka się jako gotowe preparaty do sprzedaży odręcznej ( Intractum Visci albi, Intractum Crataegi).
   Mając na uwadze działanie bakteriobójcze etanolu 70o, można go wykorzystać jako środek odkażający w recepturze aseptycznej do przygotowania miejsca pracy (loża z nawiewem laminarnym), dezynfekcji wstępnej pracownika (dezynfekcja rąk), czy też przygotowanie sprzętu do pracy.

Problemy z alkoholem etylowym
   Stężenie procentowe etanolu można zapisać objętościowo (v/v),  wagowo (m/m) lub wagowo – objętościowo (g/l). Zapis objętościowy, powszechnie stosowany, może doprowadzić do pomyłki, gdy będziemy chcieli rozcieńczyć alkohol wodą. Zachodzi tu bowiem zjawisko kontrakcji, czyli zmniejszenia objętości powstałej mieszaniny. Dla przykładu mieszając 95 litrów alkoholu bezwodnego i 6,2 litra wody otrzymujemy 100 litrów roztworu alkoholowego. Kontrakcja przy mieszaniu wody z alkoholem w różnych stosunkach jest zmienna i obliczenie objętości otrzymanej mieszaniny jest niemożliwe. Można tylko empirycznie ustalić jaką objętość zajmie mieszanina. Dlatego wygodniej posługiwać się stężeniem wagowym alkoholu, które jest niezależne od kontrakcji.
   Korzystając z tabeli gęstości (d20) mieszanin etanolu z wodą [1], można odczytać procenty objętościowe i odpowiadające mu procenty wagowe. Dla przykładu, rozcieńczając etanol 96o do etanolu 70o możemy posłużyć się następującym równaniem:
x =  100 * % wagowy etanolu słabszego  /  % wagowy etanolu silniejszego,
gdzie x – ilość gramów etanolu silniejszego jaki trzeba użyć aby otrzymać 100 g etanolu słabszego.
96,03o – 93,89% wag.
70o – 62,40% wag.
x = 100 * 62,40 / 93,89 = 66,46 g etanolu 96o i woda do 100 g

    Dla ułatwienia pracy można również skorzystać z poniższej tabeli, zawierającej części wagowe etanolu 96o i wody, którą należy zmieszać, aby otrzymać roztwory o zawartości od 30o do 90o etanolu w temp 20 oC [1].
 
 Tabela 1. Rozcieńczenia etanolu
 

Końcowe stężenie etanolu

Etanol 96o

Woda

30o

262

738

40 o

355

 645

50 o

452

548

60 o

555

445

70 o

665

335

80 o

783

217

90 o

913

87



   W przypadku, kiedy potrzebujemy odmierzyć kroplami etanol bądź roztwory alkoholowe, warto zwrócić uwagę na masę pojedynczej kropli lub ilość kropli, jaka przypada na 1 gram [2]. Przykładowe dane zawiera tabela 2.
 
Tabela 2. Ciężar kropli roztworów alkoholowych.
 

 Nazwa składnika

1 g zawiera ilość kropli

Masa 1 kropli (mg)

Etanol 96o

65

15

Ammonii anisatus spirytus

58

17

Iodi solutio spirituosa

55

18



   Podczas przygotowywania preparatów z alkoholem należy zwrócić uwagę na niezgodności, które mogą wpłynąć na wygląd gotowego preparatu, jego trwałość lub aktywność poszczególnych składników. W mieszankach z enzymami (pepsyna) dochodzi do ich inaktywacji. Obecność kwasu solnego jeszcze bardziej potęguje działanie alkoholu (np. 52% stężenie alkoholu w obecności 0,66% kwasu solnego powoduje całkowitą inaktywację pepsyny w przeciągu kilku godzin) [5]. Alkohol z białkami i śluzami roślinnymi tworzy osady. Natomiast substancje utleniające niszczą i utleniają alkohol [6].
   Niejednokrotnie zdarza się, że lekarz wystawiając receptę na lek robiony, zapisuje alkohol etylowy bez podania jego stężenia. Farmaceuta mając na uwadze monografię FP VI powinien zastosować etanol 96o, jeżeli monografia szczegółowe nie określa inaczej. Ponadto farmakopea zaleca stosować etanol do celów odkażających, którego stężenie w przygotowywanym preparacie powinno być na poziomie 70% (v/v). Wobec powyższego, łatwo o pomyłkę – czy użyć etanolu 96o czy 70o? Jeżeli alkohol jest zapisany wraz z innymi rozpuszczalnikami (np. woda, roztwór 3% kwasu borowego) wówczas nie mamy wątpliwości co do zastosowania etanolu 96o. W praktyce aptecznej często spotyka się następującą receptę:

Rp.

Detreomycini          3.0
Spir. Vini        ad 100.0
M. f. sol.
D.S. zewnętrznie

 
   W tym przypadku, alkohol etylowy stanowi podstawowy (jedyny) rozpuszczalnik w recepcie, a jego stężenie nie jest określone przez autora. Farmaceuta powinien mieć na uwadze przede wszystkim dobro pacjenta. Pacjent stosując roztwór etanolowy 96% (v/v), mógłby poparzyć skórę twarzy, dlatego końcowe stężenie etanolu w przygotowanym preparacie należałoby przygotować na poziomie 70% (v/v). Niestety do aptek trafiają czasami błędnie wypisane recepty, które uniemożliwiają zachowanie powyższych wskazań stężeń procentowych, wówczas pozostaje nam skontaktować się z lekarzem w celu ustalenia prawidłowego składu recepty.

Piśmiennictwo
1.    Farmakopea Polska VI, Warszawa 2002,
2.    Krówczyński L., Jachowicz R.: Ćwiczenia z receptury. Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego 2000,
3.    Martindale: The complete drug reference 32nd edition 1999,
4.    Modrzejewski F.: Farmacja stosowana. PZWL Warszawa 1961,
5.    Modrzejewski F.: Niezgodności recepturowe. PZWL Warszawa 1964,
6.    Supniewski J.: Receptura. PZWL Warszawa 1957.

dr farm. Piotr Belniak
Katedra i Zakład Farmacji Stosowanej
Uniwersytet Medyczny w Lublinie

Fot. BigStockPhoto
 
 
« poprzedni artykuł   następny artykuł »
cookies.jpg
Wydarzenia
Patronat medialny
aptekarzmalutki.jpg
DOKUMENTY
strategia.jpg